Witaminy z grupy B wpływają na prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, przemiany cukrów, białek i tłuszczów, dostarczanie komórkom organizmu energii.
Należą do witamin rozpuszczalnych w wodzie.
Nie są magazynowane w organizmie i w większości przypadków nic są znane objawy ich przedawkowania.
Witamina B1 (tiamina) jest niezbędna do prawidłowego procesu utleniania węglowodanów i dostarczania energii, jest konieczna dla czynności układu nerwowego, mięśnia sercowego, mięśni szkieletowych.
Jej głównym źródłem są drożdże, groch, fasola, ziarna zbóż. orzechy, chude mięso wieprzowe.
Objawem niedoboru witaminy B1 jest choroba beri-beri, przejawiająca się zaburzeniami krążenia z obrzękami i niewydolnością serca, zapaleniem wielu nerwów obwodowych, zanikami mięśni, osłabieniem siły oraz zmniejszeniem czucia skórnego.
Witamina B2 (ryboflawina) bierze udział w procesach utleniania i redukcji.
Występuje w wielu produktach spożywczych: wątrobie, białym mięsie, jajach, mleku i jego przetworach, jarzynach.
Jej niedobór objawia się pękaniem warg. kącików ust. wygładzeniem błony śluzowej języka, łojotokowym zapaleniem skóry.
Witamina B3 (niacyna, PP) bierze pośrednio udział w procesach utleniania i redukcji. Jej źródłem jest mięso, drożdże, orzechy, nasiona strączkowe. Niedobór prowadzi do powstania choroby zwanej pelagrą, objawiającej się szorstką skórą, otępieniem i biegunkami (stąd też wynika jej potoczna nazwa: PP, czyli przeciwpelagryczna).
Witamina PP jest stosowana w leczeniu pelagry oraz terapii chorób układu nerwowego, miażdżycy, stanów skurczowych naczyń krwionośnych. Po podaniu, zc względu na silne działanie rozszerzające naczynia, może powodować obniżenie ciśnienia tętniczego, zaczerwienienie i uczucie pieczenia twarzy, zawroty głowy.
Kwas pantotenowy (witamina B5) jest bardzo rozpowszechniony w przyrodzie ożywionej i stąd jego nazwa wszechobecny (pantotenowy). Jego źródłem są wątroba, nerki, żółtka jaja, świeże jarzyny.
Jego niedobór u zwierząt powoduje zmiany zapalne błon śluzowych, siwienie, zahamowanie wzrostu, nadmierną pobudliwość, niedokrwistość. U ludzi niedobór kwasu pantotenowego może być przyczyną pękania skóry stóp.
Kwas pantotenowy jest stosowany w leczeniu zmian zapalnych błon śluzowych, niedokrwistości, chorób nerwów obwodowych.
Źródłem Witaminy B6 (pirydoksyny) są drożdże, otręby, mięso, seler, zielona sałata, papryka.
Jej niedobór objawia się bólem i zapaleniem skóry u szczytu nosa. rąk i stóp, niedokrwistością, osłabieniem, zaburzeniami snu. Awitaminoza może prowadzić do zapalenia nerwów, objawów padaczki oraz depresji.
Stosowanie witaminy B6 w dużych dawkach przez okres co najmniej kilku miesięcy może wywołać zespół postępującej tolerancji oraz uzależnienia od pirydoksyny objawiający się zaburzeniami czucia wibracji i położenia, zmniejszeniem odczuwania temperatury, zaburzeniami czucia.
Witamina B6 jest stosowana w leczeniu objawów jej niedoboru, zmian skórnych i błon śluzowych, niedokrwistości, chorób krwi. Podawana jest również w okresie rekonwalescencji po ciężkich chorobach.
Witamina B12 (Cyjankobalamina) i B9 (kwas foliowy) biorą udział w wielu procesach metabolicznych organizmu, są niezbędnym czynnikiem warunkującym powstawanie krwinek czerwonych.
W przypadku ich niedoboru we krwi pojawiają się nieprawidłowe postacie krwinek czerwonych (megaloblasty), co prowadzi do niedokrwistości megaloblastycznej.
Źródłem kwasu foliowego są zielone jarzyny, owoce, wątroba. Jest on również syntetyzowany przez bakterie występujące w jelitach.
Zwiększone zapotrzebowanie na kwas foliowy występuje u kobiet w ciąży, u nałogowych alkoholików, w zespole złego wchłaniania, u chorych na choroby nowotworowe.
