Nadmierne i przedłużające się krwawienia miesiączkowe występują najczęściej u kobiet przed menopauzą i są związane z utratą jednego z hormonów cyklu miesięcznego. Mogą pojawić się także u młodszych pań na skutek zaburzeń hormonalnych lub różnego rodzaju dolegliwości. Ponieważ obfite krwawienia doprowadzają także do anemii i osłabienia, trzeba je bezwzględnie leczyć.
Ze względu na to, że krwawienia mogą mieć różne przyczyny, leczenie rozpoczyna się zawsze od wnikliwej diagnozy: badania ginekologicznego, ultrasonografii dopochwowej, wymazu z szyjki macicy i określenia poziomu hormonów płciowych.
Leczenie hormonalne U młodszych kobiet. Stosowanie środków wstrzymujących miesiączki to nowy trend w antykoncepcji, który zyskuje sobie popularność w USA. Nazywany jest długotrwałą antykoncepcją i polega na stosowaniu środków, które wstrzymują menstruację na kilka miesięcy. Są to niskodawkowe hormonalne pigułki antykoncepcyjne ( tj. z niższą dawką estrogenu) zażywane non stop, bez robienia zwyczajowej, siedmiodniowej przerwy.
Wśród lekarzy metoda ta budzi duże kontrowersje. Niewątpliwie jest ratunkiem dla kobiet, które cierpią na anemię z powodu obfitych miesiączek lub mają w tym czasie duże wahania nastrojów. Metoda ta może także pomóc w leczeniu endometriozy. Przeciwnicy wstrzymywania miesiączek obawiają się natomiast, czy po odstawieniu długofalowej antykoncepcji nastąpi u kobiety pełny powrót do płodności. Dlatego uważa się, że najbezpieczniej jest pozwalać sobie na hamowanie miesiączek rzadko i tylko w uzasadnionych sytuacjach.
Innym rodzajem hormonalnego oddziaływania jest stosowanie środków, które zmniejszają obfitość miesiączek Z dostępnych w Polsce, tego typu działaniem charakteryzują się zastrzyki Depo- Provera i spirala domaciczna Mirena. Zastrzyk hormonalny bierze się raz na 13 tygodni. Iniekcja zahamowuje krwawienia lub sprawia, że stają się one niewielkie. Także Mirena znacznie redukuje krwawienia, dlatego poleca się ją kobietom narzekającym na zbyt obfite menstruacje.
W wieku przedmenopauzalnym podłożem dolegliwości jest zwykle brak drugiego hormonu cyklu - progesteronu i związany z tym przerost błony śluzowej macicy. Zadaniem progesteronu jest stabilizowanie śluzówki macicy, która narasta pod wpływem działania estrogenów. Wiele kobiet po 40- ym roku życia reaguje właśnie przedłużającymi się krwawieniami na brak tego hormonu. Wystarczy go podać, aby wszystko wróciło do normy.
Zaburzenia leczy się farmakologicznie np.: pigułkami antykoncepcyjnymi lub samymi progestagenami. Jeśli leczenie hormonalne nie przynosi spodziewanych efektów należy wtedy pomyśleć o możliwości przeprowadzenia zabiegu. Do najnowocześniejszych metod należą obecnie: ablacja endometrium (destrukcja śluzówki macicy), embolizacja (zamknięcie) tętnicy macicznej lub jej laparoskopowe podwiązanie.
Metody zabiegowe
Ablację stosuje się u kobiet przed menopauzą, gdyż po niej istnieje prawie stuprocentowe ryzyko niepłodności (dlatego nie poleca się jej, gdy kobieta planuje jeszcze ciążę). Pacjentki z dużymi mięśniakami, polipami oraz podejrzeniem nowotworu, nie są kandydatkami do tego zabiegu. Ablacja jest wykonywana zwykle w znieczulenia ogólnym, a sam zabieg trwa około 10 minut. Stosuje się różne metody destrukcji endometrium: za pomocą lasera, obrotowej elektrody, termicznego balona śródmacicznego i krioablacji (sondy schłodzonej do temperatury minus 90 stopni C.) Ze względu na to, że pacjentki najlepiej znoszą krioablację, można ją wykonać w gabinecie, bez konieczności pobytu w szpitalu.
Embolizację tętnicy macicznej wykonuje się u kobiet, u których obfite krwawienia spowodowane są przez mięśniaki. Podczas zabiegu lekarz wprowadza cewnik do tętnicy udowej i podaje specjalny lek zamykający naczynie. Dzięki tej metodzie mięśniaki przestają być zaopatrywane w krew i substancje odżywcze, w związku z czym stopniowo ulegają zmniejszaniu. Laparoskopowe podwiązanie tętnicy macicznej jest metodą alternatywną do embolizacji. Zabieg polega na podwiązaniu naczynia lub jego koagulacji (np. za pomocą elektrody).
Łyżeczkowanie. Przy obfitych krwawieniach często wykonuje się zabieg próbnego łyżeczkowania jamy macicy. Zwykle dzięki niemu uzyskuje się tylko przejściowe zmniejszenie dolegliwości. Dlatego obecnie zabieg ten robi się w nagłych przypadkach obfitego krwawienia lub w celu postawienia diagnozy - wykluczenia zmian nowotworowych.
Uwaga!Zabiegi te traktuje się jako ostateczność, gdyż są to metody inwazyjne, operacyjne.
Inne przyczyny nadmiernego krwawienia Źródłem obfitych krwawień mogą być także: polipy, nadżerka szyjki macicy, a nawet rozwijający się nowotwór.
Jak sobie radzić z obfitymi miesiączkami? Tampony czy podpaski
Bez względu na to, czy używamy tamponów czy podpasek, przy obfitych krwawieniach trzeba je często zmieniać, czasem co godzinę. Wiele z nas ceni sobie tampony, gdyż pozwalają one prawie „zapomnieć”, że ma się miesiączkę. Prawidłowo wprowadzony tampon jest niewyczuwalny, a na zewnątrz wszystko pozostaje czyste i suche. Można założyć kostium plażowy, uprawić sport, swobodnie korzystać z kąpieli. Z podpaską trudno zachowywać się tak swobodnie: trzeba zrezygnować z basenu, również jazda na rowerze może stać się przykrą przygodą, bo podpaska zaczyna się wtedy przesuwać, stwarzając ryzyko zaplamienia bielizny.
Małgorzata Kłeczek/linemed.pl
Czytaj też: OSWOIĆ ZNP
ZESPÓŁ NAPIĘCIA PRZEDMIESIĄCZKOWEGO I PMDD
