Jest tarczą obronną naszego organizmu. Nie pozwala na atak intruzów, chroni przed „obcymi”. Co to za dobroczyńca? Czy w jakiś sposób można mu jeszcze dopomóc?

Układ immunologiczny - inaczej układ odpornościowy lub limfatyczny jest systemem organizmu, który odpowiada za zwalczanie różnorodnych infekcji, np. wirusowych, bakteryjnych, a także nowotworów.
Żeby organizm był zdrowy, potrzebny jest sprawnie funkcjonujący system naturalnej równowagi. System limfatyczny, śledziona, szpik kostny, układ hormonalny (przysadka mózgowa, szyszynka, tarczyca, grasica, trzustka, nadnercza oraz jajniki i jądra) muszą zgodnie współpracować. Nie bez znaczenia jest również utrzymanie właściwej flory bakteryjnej.
Agresorem w stosunku do naszego ustroju są przede wszystkim rozmaite wirusy, bakterie, grzyby, pierwotniaki, również większe organizmy pasożytujące, ale też różne cząsteczki chemiczne, np.: białka, wielocukry, lipidy.

Układ immunologiczny staje w obronie organizmu przed atakiem intruzów – mikroorganizmów, pasożytów i uniemożliwia ich działanie chorobotwórcze.

Za pomocą różnych mechanizmów potrafi zlokalizować i rozpoznać „agresora”, a następnie zastosować wobec niego środki neutralizujące i potem pozbyć się go.

Jak działa?

Pierwszą barierą ochronną naszego organizmu są skóra i błony śluzowe. Muszą one być nienaruszone, by nie wtargnął żaden intruz. Dodatkową ochronę stanowi kwaśny odczyn , który zapobiega rozmnażaniu się bakterii. Poszczególne narządy również posiadają mechanizmy obronne, np.: w drogach oddechowych komórki migawkowe nabłonka ułatwiają pozbywanie się przez organizm wdychanych obcych cząsteczek i drobnoustrojów, bakteriobójczy kwaśny sok żołądkowy.

Mechanizmy odpornościowe dzielimy na wrodzone (nieswoiste) i nabyte (swoiste). Różnica polega na tym, że odporność wrodzona działa na zasadzie odróżniania komórek obcych
od własnych, zaś odporność nabyta uwzględnia indywidualne właściwości obcej komórki, zapamiętuje jej charakterystyczny związek chemiczny (antygen). Dlatego przy powtórnym wtargnięciu do organizmu można się spodziewać szybszej reakcji zwalczania wirusa.

Te dwa rodzaje odporności różnie reagują, ale i jednocześnie się uzupełniaja w walce
z „obcym”.

Wyróżnić można następujące elementy składowe odporności wrodzonej:

 

• Skóra – jeśli jest zdrowa właściwie nie przepuszcza bakterii;
• Żołądkowy kwas solny - niszczy bakterie spożyte z pokarmem;
• Śluz i rzęski w drogach oddechowych - bakterie dostające się wraz z wdychanym powietrzem zostają uwięzione przez śluz, a następnie wyrzucone na zewnątrz przez ruch rzęsek wzmocniony kaszlem i kichaniem;
• Substancje obronne - liczne komórki i wydzieliny ustrojowe zawierające enzym lizozym (atakuje błonę licznych bakterii);
• Komórki odpornościowe (fagocyty - granulocyty kwasochłonne i obojętnochłonne, makrofagi) - mają zdolności żerne, niszczą obce komórki i rozkładają je za pomocą własnych enzymów.

Na czym polega odporność nabyta?

Odporność nabyta działa na zasadzie odróżniania nie tylko „obcego” od „własnego”, ale również indywidualnych cech cząsteczek wnikających do organizmu. Cząsteczki, które są nośnikami tych cech noszą miano antygenów.

Czytaj też:
CO ROBIĆ ŻEBY NIE CHOROWAĆ?