Schorzenia naczyń krwionośnych są jedną z przyczyn przedwczesnego starzenia. Medycyna odróżnia wiek metrykalny od wieku biologicznego. Młody człowiek z zaawansowanym stwardnieniem tętnic z biologicznego punktu widzenia jest znacznie starszy niż wynika to z jego daty urodzenia.

Ogłoszony w 1983 roku raport niemieckich naukowców stwierdzał, że stwardnienie tętnic (miażdżyca tętnic, arterioskleroza) jest głównie chorobą nabytą, a specjaliści dostrzegają jej ścisły związek ze współczesnym sposobem odżywiania.

Mówiąc konkretniej, oznacza to, iż istnieje oczywista możliwość zapobiegania miażdżycy tętnic przez prawidłowe (czyli zdrowe) odżywianie oraz możliwość leczenia już istniejących zmian miażdżycowych w naczyniach krwionośnych poprzez zmianę nawyków żywieniowych.

Od tamtego czasu arterioskleroza upowszechniła się tak bardzo, że określenie „choroba cywilizacyjna" z pewnością nie jest przesadne. Pod tym względem przypuszczalnie nic się w najbliższym okresie nie zmieni, gdyż ani stres codziennego życia, ani dobrobyt z charakterystycznym dla niego obyczajem przejadania się nie zmniejszą się w naszej części świata według wszelkiego prawdopodobieństwa przez najbliższe 15-20 lat.

Przyczyna miażdżycy i mechanizm niekorzystnych zmian w ścianach tętnic wciąż jeszcze pozostają przedmiotem dociekań i badań medycznych. Jasne jest przynajmniej to, że arterioskleroza występuje w dwóch zasadniczych formach. Inna jest u ludzi młodszych, do 50. roku życia, zaś inna u starych i starzejących się, po pięćdziesiątce. U pacjentów młodszych wiekiem schorzeniu ulega wewnętrzna warstwa ściany tętniczej. Następują krwawienia w ścianie naczyniowej, zmiany tkankowe (obejmujące tkankę łączną) związane z utratą elastyczności, powstają także złogi tłuszczu, czasem odkłada się wapń.

Wiele zdaje się przemawiać za tym, że bezpośrednich przyczyn tych procesów można się doszukiwać w warstwie środkowej ściany naczyniowej. W wielu wypadkach stwierdza się także zakłócenia przemiany materii, i to zarówno w odniesieniu do węglowodanów (cukrzyca), jak i do tłuszczów.
Zdaniem niektórych autorów, w grę wchodzić może również - jako bezpośredni czynnik sprawczy - zakażenie lub uwarunkowana konstytucją organizmu słabość ściany tętniczej.

W arteriosklerozie u ludzi, którzy przekroczyli 50. u starszych rok życia, do wymienionych wyżej powodów dochodzi jeszcze naturalne „zużycie" naczyń krwionośnych.

Niewątpliwie przyczyny stwardnienia tętnic są złożone; czynników wywołujących chorobę (czynników ryzyka) jest wiele, wzajemnie się one wspomagają i potęgują.

Źródło: M. Anderson „ Choroby tętnic i żył", wyd. AWM

Czytaj też:
Choroby żył
Badaj się regularnie!
Metody badania tętnic