Kalendarium, 24-11-2017

Poradnik zdrowia

powrót do listy

Nienasycone kwasy tłuszczowe – czym są i jaka jest ich rola w diecie niemowlęcia?

Ciąża i dziecko

12-11-2017 11:18

Nienasycone kwasy tłuszczowe – czym są i ja...
Nienasycone kwasy tłuszczowe – czym są i jaka jest ich rola w diecie niemowlęcia?


Nienasycone kwasy tłuszczowe są niezbędne do właściwego funkcjonowania ważnych organów człowieka – mózgu i wzroku. Dostarczanie organizmowi dziecka odpowiedniej ich ilości już na najwcześniejszych etapach jego rozwoju, zwłaszcza w 1000 pierwszych dni życia, liczonym od poczęcia, może pozwolić mu uniknąć wielu problemów zdrowotnych. Warto pamiętać, że urozmaicona dieta bogata w kwasy tłuszczowe korzystnie wpływa na zdrowie malucha teraz i w przyszłości.

Tłuszcz dobry dla zdrowia

Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe (NNKT) omega 3 i omega 6 pełnią wiele bardzo ważnych funkcji i nie mogą być syntetyzowane w organizmie człowieka, muszą być dostarczane z dietą. Są istotne m.in dla układu nerwowego, odpornościowego, sercowo-naczyniowego  i kostno-stawowego, a także regulują pracę układu pokarmowego  i są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania narządu wzroku. W związku z tym, że nie mogą być wytwarzane przez organizm człowieka, ważne jest uwzględnienie produktów je zawierających w codziennej diecie już od najmłodszych lat. Podczas 1000 pierwszych dni życia dziecka, liczonym już od poczęcia, kształtuje się układ odpornościowy, intensywnie rozwija się mózg, dojrzewa układ pokarmowy i programuje się metabolizm. Młody organizm, który intensywnie się rozwija, jest bardzo wrażliwy zarówno na nadmiar, jak i na niedobór składników odżywczych.

Dieta bogata w nienasycone kwasy tłuszczowe już w czasie ciąży
W okresie ciąży dieta matki powinna zawierać odpowiednią ilość produktów bogatych w kwas DHA. Składnik ten obniża ryzyko m.in. odklejenia się łożyska, stanu przedrzucawkowego i depresji porodowej, a także ryzyko przedwczesnego porodu oraz niskiej masy urodzeniowej dziecka. DHA odpowiada również za rozwój mózgu i widzenia, wzmacnia układ odpornościowy i zmniejsza prawdopodobieństwo wystąpienia alergii u najmłodszych. Badania wykazały, że deficyt niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych na wczesnym etapie życia ma negatywny wpływ na funkcjonowanie mózgu w dorosłym życiu.  Dodatkowo jak pokazują badania naukowców z Uniwersytetu Harvarda, dzieci kobiet, które uzupełniały swoją dietę w ciąży kwasami omega 3, mają wyższy poziom inteligencji niż ich rówieśnicy, którzy nie otrzymywali tego składnika w okresie prenatalnym oraz rzadziej cierpią na otyłość. W związku z rozwojem układu nerwowego dziecka szczególne zapotrzebowanie na DHA przypada na III trymestr ciąży. Wszystkie trzy kwasy – omega 3, omega 6 i omega 9 regulują stężenie cholesterolu LDL i podwyższają stężenie HDL . Ponadto kwasy omega 6 wpływają korzystnie na rozwój ośrodkowego układu nerwowego w okresie płodowym oraz zapobiegają niedorozwojowi umysłowemu.
Zgodnie z rekomendacją Zespołu Ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego dobowe zapotrzebowanie na nienasycone kwasy tłuszczowe kobiet ciężarnych wynosi 200-300 mg DHA dziennie. Jeśli w diecie matki w tym okresie jest niewystarczająca ilość ryb, wskazane jest, by rozważyć zwiększenie tej dawki do 400-600 mg. Podobne zalecenia skierowane są do kobiet karmiących piersią.

Kwasy tłuszczowe ważne także w okresie karmienia piersią
W pierwszym półroczu życia dziecka mleko matki jest najważniejszym źródłem nienasyconych kwasów tłuszczowych. Wskazane jest, by przynajmniej przez pierwsze pół roku pokarm kobiecy był jedynym pożywieniem niemowlęcia. Niestety zaledwie 6% kobiet karmiących przestrzega tego zalecenia. Mleko mamy dostarcza dziecku optymalną ilość kwasów tłuszczowych jednak tylko wtedy, gdy odżywia się ona prawidłowo. Ważne, by w diecie kobiety karmiącej nie zabrakło przede wszystkim tłustych ryb (m.in. makreli, śledzia, łososia, sardynek), najlepiej gotowanych lub pieczonych, a także alg morskich, soi, orzechów włoskich i ziemnych, pestek dyni i słonecznika, sezamu, migdałów, siemienia lnianego, oleju rzepakowego i lnianego. Warto również zadbać to, by spożywane przez nią produkty była odpowiedniej jakości, tzn. aby nie zawierały pozostałości metali ciężkich i dioksyn. Jeśli kobieta nie karmi już piersią, źródłem nienasyconych kwasów tłuszczowych dla dziecka może być mleko modyfikowane wzbogacone w te składniki.

Dieta dziecka w 1. roku życia bogata w kwasy omega 3 i omega 6
Już na wczesnym etapie rozszerzania diety dziecka można dostarczać kwasów omega 3 i omega 6 wraz z pokarmami uzupełniającymi. Przygotowując zupę dla malucha, dobrze dodać do niej pół łyżeczki oliwy z oliwek z pierwszego tłoczenia lub oleju rzepakowego. Nie należy natomiast podawać dziecku margaryny i „miksów” masła. Cennym źródłem kwasów omega 3 i omega 6 są także jaja. Zarówno białko, jak i żółtko można wprowadzić do diety malucha już w 6. miesiącu życia. Warto, by dzieci jadły je kilka razy w tygodniu, jako zamiennik pokarmów. Przed ugotowaniem należy dokładnie umyć jajko, a po poddaniu obróbce cieplnej, zaleca się, by je rozdrobnić. Nie należy podawać ich w postaci surowej. Ważne jest to, by były świeże i pochodziły ze sprawdzonych źródeł.
W 7. miesiącu życia dziecka można zacząć wprowadzać do jego diety ryby, bogate w cenny kwas DHA oraz kwasy omega 6. Najlepiej gotować je w wodzie lub piec w folii. Zaleca się, by były spożywane przynajmniej raz, a najlepiej dwa razy w tygodniu, niestety wyniki badań wskazują, że w Polsce problemem jest niedostateczne spożycie ryb . Małe dzieci nie powinny jednak jeść ryb surowych, smażonych w głębokim tłuszczu, wędzonych, konserw rybnych i tych w zalewach. Ważne też, by nie podawać niemowlętom ryb drapieżnych, zdecydowanie niezalecane są: miecznik, rekin, makrela królewska, tuńczyk oraz płytecznik. Dobrym rozwiązaniem dla najmłodszych są posiłki ze wskazaniem wieku na opakowaniu, które daje gwarancję odpowiedniej jakości i bezpieczeństwa zawartych w produkcie ryb, tak ważnych dla malucha a także pewność, że pochodzą z certyfikowanych połowów. Jeśli dziecko nie otrzymuje wraz z dietą wystarczającej ilości DHA, czyli mniej niż 100 mg na dobę, warto skonsultować się z lekarzem i rozważyć wprowadzenie suplementacji tego składnika.

Więcej informacji na temat prawidłowego żywienia kobiet w ciąży, kobiet karmiących piersią oraz najmłodszych dzieci znaleźć można na stronie edukacyjnego programu 1000 pierwszych dni dla zdrowia www.1000dni.pl.

Czytaj też:  Dieta dzieci - Centra Wiedzy
powrót do listy
Komentarze [0] zobacz wszystkie »
Komentarze do: Nienasycone kwasy tłuszczowe – czym są i jaka jest ich rola w diecie niemowlęcia?


zobacz także:

Cukrzyca epidemią XXI wieku!

14-11-2017 00:36

W listopadzie w wielu miastach na całym świecie rozbłyśnie błękitne światło – symbol chorych na cukrzycę. Podświetlone Empire State Building, wieża Eiffla czy...

więcej

Nienasycone kwasy tłuszczowe – czym są i jaka jest ich rola w diecie niemowlęcia?

12-11-2017 11:18

Nienasycone kwasy tłuszczowe są niezbędne do właściwego funkcjonowania ważnych organów człowieka – mózgu i wzroku. Dostarczanie organizmowi dziecka...

więcej

Jak dbać o wzrok dziecka? - radzi optometrystka Grupy Essilor, Sylwia Szarkiewicz

15-10-2017 10:24

Jeżeli nie widzisz żadnych niepokojących objawów u swojego dziecka, pierwsze badanie wzroku powinno być przeprowadzone w wieku 3 lat. Wcześnie zdiagnozowany...

więcej